Đầu chương Trang trước Trang tiếp Cuối chương Thoát
Chuyện người bán dầu

CHUYỆN NGƯỜI BÁN DẦU

Có một cậu học trò nhỏ ở vùng Bạch Hạc, ngày ngày

đi học thường gặp một bác bán dầu. Thấy cậu bé khôi

ngô, ngoan ngoãn, bác bán dầu rất yêu mến, thỉnh

thoảng cho đồng quà tấm bánh. Đôi khi cậu bé hỏi

đến chữ nghĩa, bác cũng chỉ bảo tử tế. Thậm chí có

lúc bác còn dạy cho cậu những câu đối, câu thơ. Mỗi

lần như vậy, là cả thầy đồ lẫn bố mẹ cậu đều ngạc

nhiên vì thấy văn chương rất thâm thúy. Không lẽ mà

cậu bé lại thông tuệ tài tình đến thế. Ông bố hỏi

dò, và cậu con cũng thành thực kể lại đầu đuôi. Ông

đâm ra kính phục bác hàng dầu hay chữ.

Nhân một ngày có giỗ, ông bố sai con mời cả thầy

đồ và bác hàng dầu đến uống rượu cho vui. Mâm cơm

dọn ra có món trai, là món đặc sản. Chủ nhà liền

1

xin thầy đồ và bác hàng dầu vịnh con trai. Thơ của

thầy đồ lời lẽ cũng chỉnh, còn thơ của bác hàng dầu

như sau:

Trên sông nổi một vật gì

Không ốc, không hến, ắt thì đúng trai

Hạt châu ngậm, áo giáp ngoài

Miệng phun sóng giữ nào ai sánh bì

Quản gì mưa gió thị uy

Hướng đông lòng vẫn kiên trì hôm mai

Bốn phương nổi tiếng anh tài

Còn kia cô thế chỉ hoài đứng trông

Cả thầy đồ lẫn ông chủ đều bái phục bác hàng dầu.

Hôm sau, ông chủ đem bài thơ ấy đến gặp một vị cao

tuổi trong làng, có hỏi ý xem có nên mời bác hàng

dầu ở lại dạy con mình không. Ông cụ đọc bài thơ

2

ngẫm nghĩ hồi lâu mới nói:

Không thể được, cứ lấy ý tứ mà suy đoán thì người

làm bài thơ ngày có chí rất lớn. Ông ta cũng đang

hướng về một sự nghiệp lớn lao nào đó. Không thể

lấy cái gì mà cầm chân ông ta được đâu.

Ông chủ nhà thất vọng ra về, dặn con để ý dò tìm

và gặng mời cho được bác hàng dầu hay chữ. Nhưng

cậu bé không gặp được bác ta nữa. Mà tung tích cũng

như họ tên của bác, hai bố con vẫn chưa hay.

Mấy năm sau, khi cậu bé đã lớn, ông bố cũng đã

già, hai cha con mới được gặp lại bác hàng dầu.

Nhưng khi ấy thì bác ta không còn gánh hàng dầu kĩu

kịt trên vai nữa. Đứng trước mặt hai bố con ông

lão, là một võ tướng uy nghi, đang chỉ huy một đội

quân trên đường tiến đánh giặc Minh, giữa lúc phong

3

trào khởi nghĩa Lam Sơn đang phát triển. Hỏi dò

quân lính, ông cụ mới biết vị tướng ấy – bác hàng

dầu ngày xưa – chính là Trần Nguyên Hãn, dòng dõi

của Băng Hồ tướng công. Và cái việc đi bán dầu của

ông ta, chỉ là cải trang, thay hình đổi dạng, cho

tiện việc tìm bạn đồng tâm, chọn người chân chính

mà cứu nước diệt thù. Té ra cụ đồ cao tuổi kia, xem

văn mà biết người, đã đoán ra chí hướng anh hùng

qua những câu thơ “ngôn chí”

Đỗ Thị Hảo

4

Hướng dẫn: - Về trang chủ: - Đọc tiếp: Phím hoặc nút Trang tiếp- Mở lại: Phím hoặc nút Trang trước- Đầu chương: Đầu chương- Cuối chương: Cuối chương- Thoát: Thoát